7x Typisch Russisch

Pas als je langer terug bent dan je reis duurde heb je het overzicht. In deze laatste post geen diepgaande quasi-intellectuele bespiegelingen over Rusland of gezielegeroersel van de reiziger. Ik eindig met een lijstje van dingen die ik vanaf nu zal associeren met “Typisch Russisch”. Het blog is af. Ik zal af en toe nog wat footage uploaden (ik moet mijn foto’s nog steeds sorteren) maar de basis blijft staan. In plaats van een liveblog gaat ruslandreiziger.nl nu verder als naslagblog voor iedereen die van plan is om zelf eens door Rusland te reizen. Heb je vragen of advies nodig: je kunt altijd contact met me opnemen via mijn twitteraccount: @re_mark_er

1. De voetganger

In het Russische verkeer is de voetganger het laagste in de voedselketen. Waar hier de fiets heilig is verklaard, is dat in Rusland de tientonner. De Russische hiërarchie in het verkeer loopt gelijk met het gewicht en de stootkracht van de deelnemer. Een groen licht informeert de voetgangers over de statisch beste kans de overkant van de straat leven te bereiken – als het licht al op groen gaat. In Vladivostok heb ik verkeerslichtconfiguraties gezien met 5 minuten rood en 20 seconden groen voor de voetganger met sadistische timer ernaast “U moet nog 278 seconden wachten om over te steken”  Pak een auto of ga dood. In Krasnoyarsk hebben ze als aanmoediging ook timers voor auto’s geplaatst, zodat 30 seconden voor groen officieus ook al groen is met alle gevolgen van dien.

De steeplechase moet geïnspireerd zijn op het Russische trottoir. De voetganger wacht een parcours van open geroeste roosters, opstaande schroeven, ingezakte putten en los liggende traptreden. De trappen zijn bij voorkeur gemaakt van gepolijste tegels, zodat je bij vorst – voor je eigen bestwil – al op je muil gaat voordat je kunt worden aangereden door een auto.

Trottoir Vladivostok

Russische troittoirversiering (Vladivostok)

2. Menukaart

De Russische menukaart is geen opsomming van gerechten, maar een opsomming van intenties. De kok kan het idee hebben om het gerecht nog ooit te gaan maken. Het kan ook een gebeurtenis zijn die in het verleden heeft plaatsgevonden, een theoretische mogelijkheid of een mooi klinkende naam om de kaart luister bij te zetten.

Als er al een Engelse vertaling is (zie kaart hieronder uit de treinrestauratie) wil dat niet betekenen dat het Engelse woord overeenkomt met het Russische. Men denkt mee met de gebruiken in het land van herkomst, waardoor niet alle ingrediënten worden vertaald. Zo’n ingredient ontbreekt dan op het bord van een Engelssprekende gast of juist op het bord van een Rus maar meestal allebei of juist geen van beiden. Dat is ergens van afhankelijk.

Ook de core business van een uitspanning geeft geen garanties. Pizzatenten die geen pizza verkopen zijn heel gewoon. In Vladivostok zaten we in een voetbalcafe dat geen bier verkocht en in een trein bleek men slechts 1 gerecht te verkopen dat vanzelfsprekend niet op de kaart stond.

Menukaart in Trein Rusland

Letterraadsel vermomd als menukaart. In dit geval in de restauratie van de BAM express.

3. Lunch

Lunchen doe je in een обедающий, het Russische antwoord op de diner. Als je een doorsnede van de Russiche maatschappij wil zien ben je hier aan het juiste adres. Een goed exemplaar heeft een stapel met rode en gele dienbladen die plakken. Vooraan het buffet staan verder een stapeltje te kleine servetjes en een grote verzameling ongesorteerd bestek dat nog nat is van de vorige afwasbeurt. Het interieur in eighties-style. Als je ook nog een brallende breedbeeld TV met Russische vertalingen van sleetse hitparademuziek hoort weet je dat je goed zit – vooral als hij elk gesprek onmogelijk maakt.

Aan het buffet kun kiezen voor borsj (cholestorol), solyanka (cholestorol), pelmenji en blyni (beiden met veel cholestorol), hartig banket met ondefinieerbare inhoud (cholestorol) en salades die vanwege de hoeveelheid mayonaise vol zitten met cholestorol. De volledig Aziatische bediening is overijverig en beleefd, behalve bij de kassa. Die wordt bevolkt door een oudere Russin die je roebels afhandig maakt en je aankijkt alsof je een garnaal bent die gepeld moet worden. In de eetzaal loopt meestal nog een oudere man rond. Dit is de eigenaar. Als je bord leeg is, heeft hij de taak om langs je tafel te pendelen en je daarbij zo denigrerend mogelijk aan te kijken, zodat je snel plaats maakt voor nieuwe klandizie.

Lunch Tynda - Rusland

Typische lunchroom in Tynda

4. Mayonaise

Russen zijn gek op mayonaise. Van mijn gastgezin in Komsomolsk weet ik hoe dat komt. In de Sovjettijden was het een product dat alleen voor de allerrijkste apparatsjiks weggelegd met als gevolg dat je nu overal mayonaise bij krijgt, ook bij de luxere etablissementen. Zelfs bij de Koreaan kregen we mayonaise. Aan de hoeveelheid mayonaise herken je overigens de kwaliteit van een diner (zie vorige punt): Bij een goede diner krijg je een salade met een bakje mayonaise ernaast; Bij een matige diner krijg je een salade met een klodder mayonaise erop; Bij een slechte diner krijg je een substantie die voor salade moet doorgaan met een percentage mayonaise waarmee Noord-Koreaanse presidenten worden herkozen.

 5. Gastvrijheid

Een tergend cliche zijn Nederlanders die net terug uit vakantie braggen over de hospitaliteit van de lokale bevolking. Meestal zeggen ze daarmee onbedoeld iets over hun eigen ongastvrijheid of hebben ze niet door dat de gastvrijheid hand in hand ging met de hoeveelheid Euro’s die ze is afgetroggeld.

Niets van dat in Rusland. De gastvrijheid van Russen was zo overweldigend, dat ik bijna dacht dat ik ze met mijn gebrekkige Russisch per ongeluk een miljoen had aangeboden. Vooral in Siberië  Zo werden we in Krasnoyarsk de hele zaterdag rondgereden door de dochter en schoonzoon van een vrouw die we in de trein waren tegengekomen. Voor niets. Het lukte ons zelfs nauwelijks om voor ons zelf te betalen voor de lunch (eentje uit punt 3 – dat dan weer wel). Aangezien ze daar iets langer werken dan de 32 uur hier (met pappadagen, zorgverlof en sabbaticals) en zondag alles dicht is, betekende dat voor deze mensen dus een heel weekeinde geen inkopen.

We hadden transfers geregeld van de trein naar ons hotel, maar dat hadden we net zo goed niet kunnen doen. Bij bijna elk gesprek in de trein kregen we  een lift aangeboden of kende men wel iemand die ons zou kunnen brengen, ook als het 6 uur ‘s morgens was. Als je in de trein zit en je zegt tegen een medereiziger dat je in je volgende stad geen slaapplaats hebt, heb je op dat moment een slaapplaats.

 6. De rood-wit gestreepte fabrieksschoorsteen

Halverwege de reis begonnen ze me al op te vallen, maar pas toen ik terug was zag hoe vaak ze stiekem aan de horizon van foto’s stonden. Een hele Russische traditie was bijna op de achtergrond aan mij voorbij gegaan: De traditie van de rood-wit gestreepte exhaust pipe.

Deze industriële variant van de Kuifje-raket vind je werkelijk op elke plaats waar Russisch leven mogelijk is. Als een Rus een nieuwe nederzetting in Siberië opent, begint hij met de bestelling bakstenen en een pot rode en witte verf. Een gezond exemplaar walmt continu waterdampachtige rook, maar ik heb ze ook gezien met een klein gemeen zwart pufje. Als het weer mee zit blazen ze gezellig onder de inversielaag een platte deken die de zon vergrauwt en de smog onderhoudt op een aangenaam Russisch peil.

Schoorsteen khabarovsk

Rood-wit gestreepte schoorsteen in de haven van Khabarovsk.

 7. De mini-kermis

Elke zichzelf respecterende stad heeft een kleine kermis. Het ding is het hele jaar open en heeft een vaste lokatie, liefst in de buurt van een park of een stadsstrand. De staat van het kermisje is de welvaartsthermometer van de stad. De exemplaren in Khabarovsk en Vladivostok waren prachtig geschilderd en onderhouden. Komsomolsk kan voor een beter reuzenrad gaan winkelen in Tsjernobyl.

Naast het reuzenrad dient er een botsautotent met veel te weinig autootjes te staan. Autootjes zijn sowieso populair; De allerkleinsten rijden vrij rond in mini-exemplaren van sportwagens. Verder is er altijd een treintje dat veel te kleine rondjes rijdt. Eigenlijk hadden we hierin moeten gaan om onze reis symbolisch te beëindigen, maar ik denk dat de dienstdoende provodnitsa er ons direct uitgegooid zou hebben wegens materiaalschade.

De Kermis van Vladivostok

De stadskermis van Vladivostok

 

Be Sociable, Share!
This entry was posted in Terug and tagged , , , , , , , . Bookmark the permalink.

9 Responses to 7x Typisch Russisch

  1. Nick kennis says:

    Leuke blog ! Ik beheer http://rusland.startpagina.nl/ en kan daar een linkje naar uw blog plaatsen. Maar wilt u dan ook een linkje retour plaatsen ?

    m.vr.gr,

    Nick Kennis

  2. mark says:

    Dag Nick,

    Ik kijk niet zo vaak meer op deze site vandaar mijn late reactie. De link naar je rusland startpagina staat erbij in de blogroll

    Groeten Mark.

  3. Stefan says:

    Beste Mark,

    Allereerst mijn complimenten voor je interessante blog!

    Via dit bericht wil ik je vragen of je misschien geïnteresseerd bent in een gastartikel van mijn kant.
    Ik vind bloggen namelijk zeer leuk. Door het plaatsen van een link in het gastartikel kunnen wij onze online vindbaarheid vergroten en heb jij unieke content voor jouw blog. Wellicht heb je zelf een idee voor een gastblog?

    Ik hoor graag wat je ervan vind!

    Met vriendelijke groet,

    Stefan Koning
    Team Parcare

  4. Stefan says:

    Beste Mark,

    Allereerst mijn complimenten voor je interessante blog!

    Via dit bericht wil ik je vragen of je misschien geïnteresseerd bent in een gastartikel van mijn kant.
    Ik vind bloggen namelijk zeer leuk. Door het plaatsen van een link in het gastartikel kunnen wij onze online vindbaarheid vergroten en heb jij unieke content voor jouw blog. Wellicht heb je zelf een idee voor een gastblog?

    Ik hoor graag wat je ervan vind!

    Met vriendelijke groet,

    Stefan Koning
    Team Parcare

  5. Chris says:

    Haha dit is zo heerlijk opgeschreven. Moet je wat mee doen.

  6. Vera says:

    Wat ontzettend leuk geschreven! Ik heb echt smakelijk zitten lachen!
    Ik was op zoek naar typisch Russische gebruiken en kwam via Google op deze site terecht. Of ik nu gevonden heb wat ik zocht weet ik eigenlijk niet, maar het was zo leuk om te lezen dat ik maar bleef hangen. Echt leuk!

  7. Monika Neumann says:

    Hallo Mark,

    Prachtig verhaal.
    Ik ben er in de zomer van 2013 ook geweest.
    Hoe heb jij je reis georganiseerd? Alleen of via een agentschap?
    Zou ik graag willen weten.

    Groetjes,
    Monika Neumann

  8. lol says:

    lololoolololololololololololololololo

Leave a Reply

Your email address will not be published.

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title="" rel=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>